Tijdelijke aansluitstop elektriciteit in provincie Utrecht, ook in gemeente De Bilt

Het stroomnet staat onder druk omdat we steeds meer elektriciteit gebruiken en het huidige netwerk daar niet stevig genoeg voor is. Hierdoor wordt het heel moeilijk om nog nieuwe aansluitingen toe te voegen aan het netwerk. De netbeheerder TenneT en het kabinet hebben daarom besloten om vanaf 1 juli 2026 een tijdelijke aansluitstop voor elektriciteit in te voeren in de regio waarin gemeente De Bilt valt. Onze gemeente gaat onderzoeken wat daarvan de gevolgen zijn voor bijvoorbeeld de woningbouw.  

Deze maatregel is noodzakelijk om een volledige aansluitstop op het elektriciteitsnet in een groter gebied (Flevoland, Gelderland en een deel van provincie Utrecht) te voorkomen en de zekerheid van stroom te garanderen. Een aansluitstop betekent dat aanvragen voor nieuwe en zwaardere aansluitingen vanaf 1 juli dit jaar op een wachtlijst worden geplaatst tot er ruimte beschikbaar komt. Ook het verzwaren van een bestaande aansluiting voor bijvoorbeeld warmtepompen of laadpalen is tijdelijk niet mogelijk.  

Wethouder Krischan Hagedoorn: “Het is een complexe situatie voor ons als gemeente. Netbeheerders, provincies en gemeenten werken hard om deze tijdelijke aansluitstop zo kort mogelijk te laten duren. Het overbelaste stroomnet is een grote uitdaging. Als we niets doen kunnen ook bestaande aansluitingen, waaronder gewone huishoudens, in de nabije toekomst in de problemen komen door stroomstoringen. Dat is nogal een grote opgave voor ons als gemeente, en er moet vanuit het Rijk ook echt worden ingegrepen. 

Lokaal werken de netbeheerders hard aan verzwaring van het stroomnet. Dat betekent in onze gemeente dikkere kabels met grotere capaciteit, meer stroom-verdeelhuisjes in onze wijken en dorpen en een groter hoogspanningsnetwerk. We willen hier als gemeente zoveel mogelijk en met snelheid aan meewerken en zo voorkomen dat inwoners langdurig hinder ondervinden van aansluitstops zoals deze, van stroomstoringen en bijvoorbeeld van het stilvallen van ontwikkelingen.”  

Daarnaast wil de netbeheerder ook de piekbelasting op het netwerk voorkomen. Stroompieken kunnen uiteindelijk storingen veroorzaken, waardoor de elektriciteit voor korte of langere termijn uitvalt in (delen van) onze gemeente. Ook inwoners staat wat te doen. Alle inwoners samen kunnen namelijk een grote bijdrage leveren aan het tegengaan van de stroompiek.  

Het belangrijkste advies is bewust omgaan met elektriciteitsgebruik: probeer energie te besparen en apparaten zoals wasmachines, vaatwassers en auto-opladers niet te gebruiken tijdens drukke uren tussen 16.00 en 21.00 uur. Wethouder Hagedoorn: “Het vraagt iets van ons allemaal. Denk wat langer na over wat écht nodig is, en of het niet kan in rustige uren. Dat is misschien niet leuk, maar we moeten echt voorkomen dat we in deze piek blijven zitten.”

Ook kunnen inwoners met zonnepanelen hun eigen opgewekte energie direct zelf gebruiken, waardoor de piek in de stroomafname op een ander moment van de dag ligt.  
En de aanschaf van thuisbatterijen kan helpen om de druk op het stroomnet te verminderen door stroom op te slaan en later te gebruiken. 

Verder blijft het voor inwoners van belang om hun woning goed te isoleren. Dat scheelt stookkosten in de winter, en dus ook elektriciteit van bijvoorbeeld elektrische boilers en warmtepompen. En in de zomer scheelt het stroom voor airco’s en ventilatoren.  
Op https://www.debilt.nl/duurzaamheid/isoleren staan tips om te isoleren en mogelijkheden om hulp en subsidie te krijgen. Onder meer via Winst uit je Woning is tot € 2.750 euro subsidie beschikbaar. Lokale energiecoöperatie BENG organiseert energiespreekuren, woonkamergesprekken en adviseert bij verduurzaming.    

Gemeente De Bilt heeft afgesproken ook zelf duurzame energie op te wekken, met zonneparken en windmolens. Wethouder Hagedoorn: “Daar wordt hard aan gewerkt, de eerste stappen worden gezet naar de ontwikkeling van zonnevelden. En we onderzoeken nog steeds de mogelijkheden voor windenergie, want alles wat we lokaal op kunnen wekken belast het hoogspanningsnet een heel stuk minder.”  

Om het stroomnet verder te ontlasten wordt in de gemeente gewerkt aan netbewust bouwen. Daarbij gaat het om ontwikkelen van gebouwen die een zo laag mogelijk energie- en elektriciteitsverbruik hebben. Een andere maatregel zijn de tijdelijke gasgeneratoren in Groenekan, die moeten helpen om de stroompieken met name in de winter op te vangen. Op www.debilt.nl/duurzaamheid staat een overzicht van alle maatregelen en mogelijkheden in de strijd tegen de overbelasting van het stroomnet.   

De komende tijd wordt in kaart gebracht wat de gevolgen zijn van de tijdelijke stop voor onze gemeente. In oktober kijkt netbeheerder TenneT opnieuw naar de capaciteit van het stroomnet.